De Sfinx behoort bij de tijd van de oude Egyptenaren. De koning van dit volk, de farao, werd vaak als leeuw uitgebeeld. Dat was een teken van macht en kracht. De farao was namelijk een menselijk én dierlijk wezen: Dit werd de Sfinx.

Een Sfinx heeft een menselijk hoofd en een dierlijk lichaam. Het was een bovennatuurlijk wezen. In Gizeh, bij de bekende piramiden, werd de eerste gebouwd. Het dateert uit de 26e eeuw voor Christus, was 20 meter hoog en 73 meter lang. Hij bewaakt de straatweg naar de tweede piramide uit dezelfde tijd. In deze tijd regeerde farao Chefren.

Al in de tijd van de oude Egyptenaren zèlf was de Sfinx alweer vergeten. Sommige priesters dachten dat het een reïncarnatie was van de zonnegod Ra. Duizenden jaren later zag men namelijk alleen nog maar het hoofd van dit enorme wezen. De rest was bedolven onder het woestijnzand.

Thoetmozes, zoon van Amenhotep II, besloot na een visioen de bewaker van de piramide weer uit te graven. Deze had namelijk in een droom toegezegd gekregen door de zonnekoning Ra, dat als hij het zand om de Sfinx weg zou halen, hij de troon kon bestijgen. Zijn droom liet hij graveren in een granieten plaat. Deze plaat staat nog steeds tussen de voorpoten van de Sfinx.

Eeuwen later was het wezen echter alweer grotendeels onder het zand verdwenen. Ook werden door vandalen delen uit het stenen wezen gehakt. De bekende ontbrekende neus komt niet doordat Napoleon tijdens zijn veldtocht in Egypte besloot op de Sfinx te laten schieten. Het was Saim-el-Dhar die in de 14e eeuw de neus liet afbreken. De fanatieke moslim vond het bestaan van de Sfinx ketters en afgodisch.

In de 19e eeuw werd door archeologen de Sfinx opnieuw blootgelegd. Rond 1920 was het werk klaar. De kop van het beest was ook gestut. Chefren, de beeldtenis van de Sfinx, is voorgoed bevrijd van het oprukkende woestijnzand.

Bron: Hanny Ris-Hoogendoorn, red., Feit of Fantasie? (Amsterdam 1989).

De Sfinx op Wikipedia