Samenvatting tijd van Grieken en Romeinen

De Tien Tijdvakken - Tijd van Grieken en Romeinen

De tijd van Grieken en Romeinen hoort bij de historische periode van de Oudheid. Zowel het tijdvak als de historische periode duren van 3000 vC tot 500 nC. De Oudheid begint zodra het schrift is uitgevonden (Soemerië en Egypte). De Egyptische cultuur hoort niet bij de tijd van Grieken en Romeinen, maar hebben zeker wel deze beide volken beïnvloed.

De ontwikkeling van het wetenschappelijk denken en het denken over burgerschap en politiek in de Griekse stadstaat

De Grieken ontwikkelden het wetenschappelijk denken en het denken over burgerschap en politiek in de Griekse stadstaat. Daarvan is Athene een goed voorbeeld. Sparta is géén voorbeeld van een democratie. Belangrijke personen zijn: Socrates, Plato en Aristoteles. De Grieken begonnen met filosofie, tragedies, wiskunde, natuurkunde, biologie, etcetera.
Er ontstonden verschillende bestuursvormen: Democratie, aristocratie en monarchie. Filosofen discussieerden over deze vormen en dachten als eerste op een wetenschappelijke manier na over de natuur en de mens.

De klassieke vormentaal van de Grieks-Romeinse cultuur

Grieken en Romeinen ontwikkelden in de bouwkunst en beeldhouwkunst een cultuur die maatgevend werd voor de latere westerse beschaving. We kennen nog de Dorische, Ionische en Corintische bouwsijlen.

De groei van het Romeins imperium waardoor de Grieks-Romeinse cultuur zich verspreidde in Europa

Romeinen bouwden een imperium op en veroverden uiteindelijk ook Griekenland. De Grieks-Romeinse cultuur (ook wel: klassieke cultuur) verspreidde zich door Europa, het Midden-Oosten en Noord-Afrika. In 476 houdt het West-Romeinse rijk op te bestaan. Het Oost-Romeinse rijk bestaat tot 1453. Caesar is een succesvolle krijgsheer geweest die in 48 vC de alleenheerschappij op zich neemt, nadat hij grote gebieden had veroverd.

De confrontatie tussen de Grieks-Romeinse cultuur en de Germaanse cultuur

De Grieks-Romeinse cultuur botste met de Germaanse cultuur van Noordwest-Europa. Germaanse stammen ten noorden van het Romeinse rijk (in Nederland tot de Rijn) zorgden ervoor dat het Romeinse imperium niet verder groeide. Later drongen ze zelfs het Romeinse rijk binnen. Ook was er sprake van dat de Germanen delen van de Grieks-Romeinse cultuur overnamen.

De ontwikkeling van het jodendom en christendom als eerste monotheïstische godsdiensten

In deze tijd ontstaan de monotheïstische godsdiensten, het jodendom en christendom. Joden geloofden in maar één God. Mozes had de joodse wetten vastgelegd. Het christendom ontstond als stroming binnen het jodendom en groeide uit tot de grootste religie in het Romeinse rijk. Werden ze eerst vervolgd, later werd het een staatsgodsdienst. (4e eeuw).

Belangrijkte begrippen

Inwoner van stad of staat met daarbij behorende burgerrechten = Burgerschap
Monotheïstische godsdienst. = Christendom
In deze godsdienst staat naastenliefde en Jezus Christus centraal. = Christendom
Latijn voor bevel, heerschappij. = Imperium
Aanduiding voor een groot rijk. = Imperium
Monotheïstische godsdienst van de joden. = Jodendom
Heilige joodse boeken. = Tenach
Wat tot de Griekse of Romeinse oudheid behoort. = Klassiek
Hiermee bedoelen we ook wel de Grieks-Romeinse cultuur. = Klassiek
Navolging van de klassieke kunst en cultuur. = Classicisme
Alles wat te maken heeft met het bestuur van een land. = Politiek
Afgeleid woord van 'polis', wat stadstaat betekent. = Politiek
Stad met omliggende gebieden. = Stadstaat
Wat mensen weten en waat door geleerden wordt onderzocht. = Wetenschap
Grieks voor regering van de besten. = Aristocratie
Bestuursvorm waarin de adel de macht heeft. = Aristocratie
Bij de Grieken en Romeinen een buitenlander. = Barbaar
Betekent ook wel ruw, onbeschaafd en wreed. = Barbaar
Heilige boek van de christenen. = Bijbel
Latijns voor 'jaar van onze Heer'. = anno domini
Synoniem voor landbouwstedelijke samenleving. = Agrarisch-stedelijke samenleving
In deze samenleving woont en werkt de meerderheid op het platteland. = Landbouwstedelijke samenleving
Alleenheerschappij met koning of keizer. = Monarchie
Beïnvloeding van de volken door de Grieks-Romeinse cultuur. = Romanisering
Grieks voor regering door een tiran. = Tirannie
Iemand die zich op onwettige wijze van de regering meester maakt. = Tiran