Een kort maar heftig leven: de Neanderthaler

De Tien Tijdvakken - Tijd van Jagers en Boeren

Image
Vrouwelijke Neanderthaler
In 1856 kwamen uit een steengroeve bij Düsseldorf (Dtl) merkwaardige beenderen tevoorschijn. Ze bleken afkomstig van een uitgestorven mensensoort. De vindplaats, het Neanderthal, gaf deze mensen hun naam: Neanderthalers. Neanderthalers leefden tussen 150.000 en 30.000 jaar geleden, verspreid over Europa en het Midden-Oosten. Neanderthalers zijn niet onze voorouders; ze vormen een aparte mensensoort. Totdat ze verdwenen woonden Neanderthalers en Homo sapiens, de soort waartoe wij behoren, ongeveer tienduizend jaar lang naast elkaar in hetzelfde gebied.

 

Versleten voortanden 

De Neanderthaler was iets kleiner dan de Homo sapiens en had een robuust en massief lichaam. De schedel was langwerpig, met zware wenkbrauwogen, een grote neus en terugwijkende kin. Vaak waren voortanden versleten, hetgeen kan duiden op het feit dat deze mensen hun tanden gebruikten als 'derde hand'.
Gemiddeld waren de Neanderthalers 1.65 m lang, vrouwen waren 10 cm kleiner. Ze liepen, net zoals wij, rechtop.

Neanderthalers zochten graag beschutting in grotten tegen het weer of gevaar. Ook werd in de open lucht gebivakkeerd. Ze bezochten plekken eenmalig en kort, meerdere keren per seizoen of langdurig over verschillende perioden. Er wordt gedacht, dat ze leefden in groepen van ongeveer 25. En 20 groepen tesamen vormden een groter verband. Gemiddeld werd de Neanderthaler 30 jaar. Kinderen krijgen was dus een absolute noodzaak om als soort te overleven!

 

Concurrentie 

Ongeveer 200.000 jaar geleden kwam de Homo sapiens in Afrika op. Later zou een aantal van hen de wijde wereld intrekken. In het Midden-Oosten kwamen ze 100.000 jaar geleden aan. In Europa gebeurde dat meer dan 60.000 jaar later. Dwaar kwam de Homo sapiens voor het eerst in aanraking met de Neanderthaler. 10.000 jaar later was de Neanderthaler verdwenen. We weten niet precies hoe dit kon gebeuren, maar met alle waarschijnlijkheid heeft de Neanderthaler de hevige concurrentie van de Homo sapiens niet overleefd.

 

Bronnen:
Neanderthalers in Europa. Infoboekje Drents Museum.

Weblinks:
www.neanderthalers.be

Lesmateriaal:
klik hier.
Of klik hier voor interactieve puzzels

Deel
 
We hebben 34 gasten online